Vooruitkijken naar de energierevolutie in smart cities

Door technologische vooruitgang worden onze gemeenten in de toekomst echte smart cities: extra zuinig, extra efficiënt en extra duurzaam.

ABB werkt volop mee aan proeftuinen om dit vorm te geven

De technologische vooruitgang helpt ons om steeds slimmer met energie om te springen. Als we die innovaties dan ook nog eens aan elkaar linken en op grote schaal inzetten, dan maken we van onze gemeenten echte smart cities: extra zuinig, extra efficiënt en extra duurzaam. ABB werkt volop mee aan een aantal proefprojecten om de energievoorziening van de toekomst vorm te geven. We zetten er zes op een rijtje.

Grootste CO2-neutrale smart grid van Europa in Zellik

In het researchpark van Zellik neemt ABB deel aan het project ‘Green Energy Park’. Daar is het grootste CO2-neutrale industriële microgrid van Europa in aanbouw. De energie komt van tienduizenden lokale zonnepanelen en meerdere windmolens. Door die allemaal met elkaar te verbinden, zullen we in de toekomst voor 72 bedrijven onderlinge uitwisseling van elektriciteit mogelijk maken, kan het park deels offgrid gaan en voor een ondersteuning van het distributienet zorgen.

Centraal in het park komt een onderzoeksgebouw, waarin researchers aan projecten rond slimme energienetwerken, energieopslag en groene mobiliteit kunnen werken. Het zal ook een of meerdere supercomputers herbergen. De restwarmte gaat niet verloren, maar zal dienen voor de uitbouw van een warmtenet doorheen het hele researchpark.

Warmte en groene stroom voor 400 woningen in Gent

Gent bouwt aan het Handelsdok een gloednieuwe wijk: De Nieuwe Dokken. Er komen vierhonderd woningen en appartementen, en een aantal openbare voorzieningen. We onderzoeken mee hoe we de lokale productie van elektriciteit – afkomstig van windmolens, zonnepanelen, geothermie en zelfs afvalstromen, en dus 100 procent hernieuwbaar – en het lokale verbruik op elkaar kunnen afstemmen. Een van de grote uitdagingen is hoe we piekvragen naar elektriciteit voor het opladen van elektrische auto’s en fietsen opvangen.

Om de hele wijk van warmte te voorzien, komt er een warmtenet. Een bedrijf uit de buurt levert twee derde van de benodigde warmte, het resterende derde is afkomstig van de afvalstromen.

Ook de uitbating van het hele project is bijzonder innovatief. De toekomstige bewoners krijgen via de coöperatieve DuCoop niet alleen inspraak in de manier waarop hun energievoorziening geregeld is, ze krijgen ook garanties op goede prijzen.

Energieopslag in batterijen op wijkniveau in Gorinchem

In de wijk Hoog Dalem in Gorinchem liep sinds 2014 een proefproject waarbij productieoverschotten van energie tijdelijk werden opgeslagen in accu’s in de woning en op wijkniveau. Monitoring en andere slimme toepassingen bij de wijkbewoners thuis gaven inzicht in de evolutie van het energieverbruik. Slimme technologie kon vervolgens pieken in productie én verbruik aftoppen, en zo optimaal op elkaar afstemmen.

Het systeem dat dit alles mogelijk maakte, USEF (Universal Smart Energy Framework) genaamd, kon op basis van de weersverwachting prognoses maken voor de behoefte aan stroom de dag nadien. Zo wist het hoeveel de accu’s opgeladen moesten worden, maar ook wanneer de wasmachines in de wijk het best gebruikt konden worden. Bij dagen met veel wind en/of zon konden ze dan bijvoorbeeld op volle toeren draaien, om vervolgens op donkere en windstille dagen een snipperdagje te nemen.

Na afloop van het initiële project vroegen de bewoners zélf om door te gaan. Ze willen nu uittesten hoe ze onder andere blockchain kunnen integreren, en hoe ze rechtstreeks aan elkaar energie kunnen leveren.

Van oude boerderij naar energieneutrale woning in Oud-Heverlee

In Oud-Heverlee werd een boerderij uit 1931 omgevormd tot een energieneutrale woning. Op de site zijn verschillende nieuwe, innovatieve technologieën aan het werk zoals PVT-panelen (die zowel energie als warmte opwekken), brandstofcellen, kleinschalige en seizoensgebonden thermische opslag. Niet onmiddellijk verbruikte stroom wordt opgeslagen in batterijen.

Het gaat hier om een project dat voortdurend evolueert. Regelmatig komen er nieuwe materialen en oplossingen bij om uit te testen. Een hele set parameters wordt continu gemeten. De apparatuur is afkomstig van verschillende aanbieders, zodat ook hun onderlinge connectie en communicatie een belangrijk onderdeel van het onderzoeksproject is.

Nieuw verdienmodel voor retailers

Kunnen grote retailers hun energiefactuur omlaag halen, en tegelijkertijd een deel van hun lokaal geproduceerde energie verkopen aan hun klanten? Een haalbaarheidsstudie die we samen met de groep Antea uitvoeren, moet uitwijzen of hier een nieuw verdienmodel in zit voor retailers.

Stap één voor de retailers is het spreiden van hun energiebronnen. Dat kan leiden tot lagere operationele kosten. Ze kunnen onder andere overinvesteringen in het elektriciteitsnet en in de circuits voor verwarming en koeling vermijden. Retailers die zonnepanelen op hun daken en parkings plaatsen, kunnen zo een aanzienlijk deel van hun energieverbruik zélf opwekken.

Stap twee kan dan het doorverkopen van de opgewekte energie zijn, bijvoorbeeld aan klanten die hun elektrisch voertuig willen opladen. De meeste nieuwe retailontwikkelingen gebeuren trouwens in de nabijheid van residentiële wijken, die heel wat energie nodig hebben. Ook daar liggen dus mogelijkheden voor retailers.

Data: de bloedsomloop van het energiemanagement

Het slim opwekken, opslaan, verdelen en verbruiken van energie kan niet zonder voldoende en juiste data. Data zijn de bloedsomloop voor de toekomstige energievoorziening. Ze leggen ook de basis voor het ontwikkelen van innovatieve producten en concepten.

Wij zetten dan ook mee onze schouders onder een Internet of Things Energy Cloud Accelerator. Die moet ervoor zorgen dat we op grote schaal zoveel mogelijk gegevens automatisch kunnen verzamelen én analyseren. Een noodzakelijke voorwaarde voor een efficiënt energiemanagement is dat we garanderen dat alle aangesloten toestellen en systemen compatibel zijn. Dit alles wordt gekoppeld aan ons eigen ABB Ability-platform. Of het nu in een woning, bedrijvenpark, een hele wijk of zelfs een volledige smart city is.

Categorieën and Labels
Over de auteur

Peter Van Den Heede

Country Head Of Sales at ABB in Zaventem. Responsible for the Segment growth teams, account managers and business development in the Benelux. One of the 6 focus segments is Smart Cities. With ABB since 2007.
Verwante verhalen
Opmerking bij dit artikel plaatsen